Saf Güzellik, Salda Gölü!

Mars’ın yüzey özelliklerine sahip dünyadaki iki yerden biri olan Salda Gölü, Türkiye’nin büyüleyici güzelliklerinden. Doğasıyla kendine hayran bırakan, turkuaz rengi suyuyla, bir çok hayvan ve bitki türlerine ev olan Salda Gölünün güzelliğine bir bakalım;

 

Salda Gölü, Burdur Gölleri Havzası içinde bulunan Salda Gölü alt havzası içinde ve Göller Yöresi’nin güneybatısında yer alır. Yer yer seyrelmiş çam ve meşe ormanlarının kapladığı kireçtaşı ve serpantin yamaçlarla çevrilidir. Kıyısında küçük alüvyal ovalar yer alır. Suyu hafif tektonik bir göldür ve 184 metreye varan derinliği ile Türkiye’nin en derin göllerinden biridir. Salda Gölü az tuzlu, yüksek alkalinli bir göldür. Göl turkuaz rengini göl tabanını oluşturan stromatolit adı verilen arkaik dönemde oluşmaya başlamış ve oluşumu hala devam eden bakteriyel kökenli beyaz kayaçlardan alır. Barındırdığı endemik türler ile Önemli Bitki Alanı (ÖBA), Önemli Doğa Alanı (ÖDA) ve Önemli Kuş Alanı (ÖKA) kriterlerini sağlayan uluslararası öneme sahip bir sulak alandır.

kako-bJ8oHQf3hNQ1z354

Salda Gölü 6,8 kilometre eninde, 9,186 kilometre uzunluğundadır ve Türkiye’nin en derin göllerinden biridir (maksimum 184 metre). Gölden akarsu çıkışı bulunmadığı için kapalı havza gölüdür. Salda Gölü, normal şartlarda sürekli olan Karakova (Salda), Köpek, Doğanbaba, Değirmendere Dereleri ve mevsimsel olan Kuruçay, Karanlık ve Kayadibi Dereleri’yle içinde bulunduğu tektonik çukurun etrafında bulunan düdenlerden göle ulaşan yeraltısularıyla, doğrudan kapalı alt havza sınırları içerisine düşen yağışların yüzeysel akıma geçmesi ve üzerine düşen yağışlarla beslenmekte; buharlaşma ile su kaybetmektedir. Göldeki su seviyesi ve alanı, yağışlara ve gölü besleyen akarsular üzerine yapılan barajların tuttukları su hacmine bağlı olarak, yıllara ve mevsimlere göre değişiklikler göstermektedir.

Salda Gölü oligotrofik özellikte, çok yüksek alkalin ve sert su yapısında bir göldür. Salda Gölü ve çevresinde sulak alan, kumul, orman, dağ bozkırı, kayalık, tarım ve yerleşim ekosistemleri bulunur.  (T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı 2013).

Salda Gölü bitkiler açısından zengin bir göldür. Alanda 18 bitki taksonu ÖDA ve ÖBA kriterlerini sağlamaktadır. Bunlardan bir tür sığırkuyruğu olan Verbascum dudleyanum ve Verbascum flabellifolium türlerinin bilinen dünya dağılımları alanın güney kıyılarıyla sınırlıdır.

Kızılçam, Anadolu karaçamı, ardıç türleri Salda Gölü’nün etrafındaki yer yer seyrek orman ekosistemini oluşturur.

Salda Gölü alt havzası sakarmeke, elmabaş patka, yeşilbaş, çamurcun gibi pek çok kuş türü için kışlama ve üreme alanıdır. Nesli dünya ölçeğinde tehlike altında bulunan dikkuyruk ördeklerinin (Oxyura leucocephala) önemli kışlama alanıdır.

Bitki ve kuş türlerinin yanı sıra iç su balıkları açısından da önemlidir.  Anadolu’ya endemik üç balık türü alanda yaşamaktadır. Nesli dünya ölçeğinde tehlike altında bulunan Aphanius anatoliae bu türlerden birisidir.

kako-qYYPZ5EUVhJICEKb
Salda havzası içerisinde özellikle susuz olarak yetiştirilen ürünler bulunmaktadır. Bölgenin iklim şartlarına uyum sağlamış kavun, karpuz, nohut, anason, haşhaş yetiştirilmektedir.

Bunun yanı sıra bağcılık “ırkazi” cinsi yerli bir üzümden yapılmaktadır. Yağmur suyuna dayalı bu üretim biçimleri arasında aynı zamanda hayvancılık da yer almaktadır.

Bölgeye özgü bir tür olan Honamlı keçisi oldukça yaygındır. Salda civarında aynı zamanda yerli tohumdan ve yağmura dayalı üretilen çörek otu da bulunmaktadır. Lavantacılık bu bölgede yeni yeni yapılmaya başlanan bir üretim biçimidir.

Havzadaki köylerde kerpiç, taş yığma evler ve kerpiç, sazdan yapılma ağıllar işlevini devam ettirmektedir.

kako-IDiiSnwHtZRUpb6s

Bu güzelliği koruyabiliyor muyuz?
Alan içerisinde tehdit oluşturan unsurların başında tarım faaliyetleri için su rejimine yapılan müdahaleler bulunmaktadır. Devlet Su İşleri (DSİ) tarafından gölü besleyen su kaynaklarından birisi olan Değirmen Deresi üzerindeki Yeşilova Değirmendere Göleti ve Sulama Projesi’nin bir kısmı tamamlanmış olup projenin alandaki olası etkisi yeterince bilinmemektedir. Alandaki bir diğer tehdit, yerleşim birimlerinin ve turistik tesislerin baskısıdır. Göl kıyısındaki yapılaşma özelikle dar yayılışlı bitki türlerini tehdit etmektedir.  Yerleşim birimlerinin atıkları gölde kirliliğe neden olmaktadır.

Salda Gölü Yönetim Planı’nın olmaması alanın etkin yönetimi ve korunmasının önünde bir engel olarak görülebilir.

Salda Gölü’ne Millet Bahçesi yapılması için bugün ihale yapılacak. Yeşilova sakinleri tarafından ihalenin ihalenin iptali ve yürütmenin durdurulması için Isparta İdare Mahkemesi’ne dava açıldı.

Dileriz ki bu mucizelerle dolu, bir çok canlıya ev sahipliği yapan göl canlılığını koruyabilir ve katledilmez...

Kaynak1

Kaynak2

Yazar

Öğrenci Kariyeri

Öğrenci Kariyeri yazarlarından Öğrenci Kariyeri..

0 Yorum

Yorum Yap

Bültenimize kayıt olun!

Güncel haberleri takip etmek için bültenimize kayıt olun, böylece daima güncel bilgilerle donanmanıza yardımcı olabilelim.