Müzeler ve Galeriler 1880’de Nasıl Gezilirdi?

Öncelikle siz değerli okuyuculara müze nedir diye sormak istiyorum.  Bir ya da iki dakikalık bir düşünme süreci yeterli olacaktır.  Birçok kişisel gelişim reçetesinin olmazsa olmazıdır müze ve galeri gezileri.

Şimdiyse en son gittiğiniz müzeyi düşünmenizi ve hatırınız da kalanları gözden geçirmenizi rica ediyorum.

Sizce müze ve galeri gezmeyi biliyor musunuz? Eğer kafanızda bir soru işareti oluştuysa  müzecilik tarihine doğru kısa bir yolculuk yapmanın tam sırası demektir.  1880’lerde İngiltere’de müze gezecek insanlar için “Müze Gezerken Akılda Tutulması Gereken Yararlı Kurallar “ listesi yapıldı. İşte 12 maddelik bu liste:

1) Çok fazla şey görmekten kaçının.

Böyle bir madde sebebi müze gezmek eylemi  temelde zihinsel  bir süreçtir. Bu açıdan değerlendirildiğinde fazla eser görmek bir süre sonra  oldukça yorucu bir eylem haline gelir.

2) İyi görünen bir numunenin ya da nesnenin rastgele bulunan birçok numuneden daha iyi olduğunu unutmayın.

Çünkü eserlerden nitelikli bilgi edinmenin ve yorum yapabilme kapasitesini arttırmanın  yolu onları anlamlandırabilmekten geçer. Bir eser ne kadar iyi durumdaysa ve olduğu müzede kendisine ne kadar iyi bakılıyorsa o kadar iyi bir bilgi aracı olacaktır.

3) Bir müzeye girmeden önce kendinize  özellikle neyi görmek istediğinizi sorun ve ilginizi büyük ölçüde bu numunelerle sınırlayın. Her odada özellikle neyin ilginç olduğunu sorun.

Artık birçok müzenin internet sitesi olduğundan oturduğunuz yerden koleksiyonları keşfedebilirsiniz.  Bu sayede gideceğiniz müzeyi seçmeniz kolaylaşır.

4) Numunelerin başlıca hedeflerinin öğretmek olduğunu unutmayın.

Müzeler temelde bilgi edinme kaynaklarıdır. Her ne kadar arama motorlarımız olsa müzelerin bizlere sunacağı tüm kaynakları içeremez. Çoğu online gezi sunan müze ise tüm eserleri internet ortamında sergilemiyor.

Her ne kadar aradığımız her soruya cevap veren arama motorları olsa da her belgeyi ve her eseri tüm reprodüksiyonları internette bulamayız.  Hatta bazı müzelerin bilgi kaynaklarına sırf bu konuyu merak ediyorum diyerek bile başvuramayız. Bu noktada özel eğitimli rehberleri hizmetimize sunan müze  yardımımıza koşacaktır.  Bilmediğimiz ve web ortamında kolayca ulaşamadığımız hikayeleri dahi onlardan keyifle dinleyebiliriz.

5) Yanınızda bir defter bulundurun ve izlenimlerinizi kaydedin. Böylece  sonraki ziyaretlerinizde   bir öncekinde kaldığınız yerden devam  edebilirsiniz.

1880’ler düşünülecek olursa deneyimleri kaydetmenin en  bilindik yolu not almaktı. Şimdiyse not alma uygulamaları , fotoğraf ve video çekimleri yapılabilir .Bu kuralıda bu şekilde güncelleyebiliriz.

6)Müzelere gördüğünüz şeylere ilişkin izlenimlerinizi başkalarına da anlatın.

Sırf bu kuralı etkinleştirmek adına müzelere arkadaşlarımızla ya da özel gezi gruplarıyla  gidip gezi sonrası fikir alış-verişi yapabilirsiniz. Kişisel gelişimi destekleyen bir diğer unsur farklı fikirleri keşfetmek olduğundan bu etkinlik bizim için çok faydalı olacaktır.

Bu kuralın bir uygulaması şu şekilde olabilir. Müze gezimi esnasında seçilen bir tablo  reprodüksiyonun içerisinde barındırdığı hikayeyi yorumlamak , bireysel olarak tablonun hissettirdiklerinin paylaşılması gibi uygulamalar naçizane önerimdir.

7) İlgi duyduğunuz özel konuya ilişkin teknik yayınlara sık sık başvurun.

deniz müzesi

İlgi alanımızla ilgili bir müze tercih ettiğimiz varsayılacak olursa müze gezimi öncesinde ve sonrasında alana ilişkin okumalar yapmış olmak yorumlama yeteneğimiz üzerinde büyük gelişim yaratacaktır. Ayrıca bazı müzelerin mağazalarında özel işbirlikleri yapılarak hazırlanan yayınlar bulunmaktadır. Örneğin Beşiktaş’ta bulunan Deniz Müzesi , mağazasında Türk Deniz Tarihi konulu farklı ülkelerle birlikte hazırlanmış kitaplar bulundurmaktadır.

8) En yakınınızdaki müzeyi düzenli olarak ziyaret edin ve bunun sizin için ileri bir kendi kendini eğitme okulu olmasını sağlayın.

1880’lerin İngiltere’si için müze farklı şeyler ifade etmekteydi.  O yıllarda boş zaman anlayışı değişik bir form aldı. Sınıf farkı insanların boş zamanlarını geçirebilecekleri yerleri belirleyen etkenlere dönüştü. Orta sınıf reformcuları ise bu durumu tehlikeli algılayıp tüm sınıfların kontrolü için halka açık yerler yaratmaya çalıştılar. Temel amaçları ise boş zamanların “kendini geliştirme ve akılcı eğlence ” ile doldurmasıydı. İkinci husus ise sanatın iyileştirici gücüne olan inançtan kaynaklanmaktaydı. Müzede geçirilen zamanın insanları toplumda kabul edilebilen bireylere dönüştüreceğiydi. Onlar için  insan,  işlenmemiş değersiz bir maden cevheriydi. Ayrıca sanat insanları daha seçici tüketiciler haline getirerek insanlaştırıcı bir etkiye sahipti.  Bu bakış açıları müzeciliği şekillendirdi. Avrupa olan şekillenmeler kendisini uzun bir süre sonra Türkiye’de de gösterdi.

9) Her gittiğinizde göreceğiniz yeni şeyler olduğunu unutmayın.

Müzelerde eser serimleri belli aralıkla değiştirilir , müze ve galerilerde çeşitli atölyeler düzenlenebilir ya da müze içinde farklı sergiler dönüşümlü olarak ziyaretçilere sunulabilir. Bu sayede müze ve galeriler bir kez gidilecek basit yerler olmaktan  çıkarlar. Çoğu müze etkinliklerini sitesinde yayınlar.

10)Herhangi bir şeyin özel koleksiyonunu yapın. Unutmayın ki , posta pulu koleksiyonun bile birçok yararı vardır.

11)Müze çalışmalarının bazı özel konularını izleyin.

Yine özel ilgi alanına yoğunlaşmayı teşvik eden 2 kural/öneri sunulmuş.

12)Yavaş yavaş bakın, yakından gözlemleyin, gördükleriniz üzerinde uzun uzun düşünün.

Çünkü birinci madde de vurgulandığı gibi tüm eserleri görmek için hızlıca bir müze turu atmak bir ziyaretçiye herhangi bir şey katmayacaktır.

Şimdiyse yapmış olduğunuz geziyi bu kurallara/önerilere göre bir değerlendirin.  Her yerde müze ve galeri gezmek öneriliyor ancak bunun nasıl yapılması gerektiğine dair öneriler almak için 1880′ lere kadar yolculuk yapmamız gerektir.

Profesör Dr. İlber Ortaylı Hoca’nın  son kitabında da bahsettiği gibi yaşadığımız şehirleri iyi kullanmalıyız bu sebeple doğru bilgi kaynağı olan müzelere daha çok değer vermeli ve yukarıda kuralları gözeterek gezilere çıkmalıyız ki vaktimizi ve enerjimizi en verimli şekilde kullanalım.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir