İyi Ki Doğdun Türkan Saylan!

“İçimizdeki bu olumsuz duyguları yenebilir, çocuklarımızı birazcık savaş karşıtı ve eşitliğe inanmış olarak yetiştirebilir miyiz acaba? Yoksa bu acımasız rekabet dünyasında ayakta kalabilmeleri için acımasız olmalarını mı öğütleyeceğiz hâlâ? Oysa dünyada herkese yer var, paylaşmasını bilirsek ve yetinebilirsek barış içinde yaşayabiliriz!” 

Türkan Saylan… Başarıları ödüllere layık olmuş, arzuları şarkı sözlerine dökülmüş, önce ”hak” demiş bir kadın. Bir zamanlar insanların korkulu rüyası olan cüzam (lepra) hastalığının tedavisinden, kız çocuklarının okula gönderilmemesine karşı çıkışı ve insan haklarının kazanılmasına kadar yaptığı tüm çalışmalarda yılmadan ve herkese karşı koyarak, gerektiğinde tek başına mücadelesini sürdüren korkusuz bir kadın savaşçıydı Türkan Saylan.

Cüzama Deva Bulan Profesör Türkan

Bir profesör, deri ve zührevi hastalıklar uzmanı olan Türkan Saylan, cüzamlıları ilk gördüğü gün bir reform yapmaya karar vermiştir. Dünya çapında edindiği bilgileri, deneyimlerini bu hastalık ile mücadele etmek için kullanmak istemişti. Bu konularda o zamanın sağlık müsteşarına yazılar yazmış, telefon etmiş, gazetelerde makaleler yazmaya başladı. Tüm bu çabalar işe yaramadı. Ama o pes etmedi.  Cüzama yakalanan insanların çektiği bedensel acıları görmekle kalmamış, toplumun bu insanları dışlaması, en doğal haklarından mahrum kalmaları, özel adalarda, özel mekanlarda tecrit edilerek, insanlık dışı davranışlara maruz kalmaları onu derinden etkilemişti. Vazgeçmek ona göre değildi. Çabalar sonuç verdi ve 1976 yılında Cüzamla Savaş  Derneği kuruldu. Türkan Saylan, Türkiye’de cüzam hastalığının kontrol altına alınmasını sağlayan ve tedavisinin mümkün olduğunu kanıtlayan kişidir.

Cumhuriyetin Genç Nesilleri

Kendini okutulmayan kız ya da erkek çocuklarının laik, çağdaş eğitimine adayan Prof. Dr. Türkan Saylan, Anadolu’yu karış karış gezerek kız çocuklarının kara yazgılarını değiştirmek için mücadele etmiştir. Bu amaçla çıkılan yolda dev bir projeye dönüşmüştür Kardelenler. Projenin amacı maddi güçlükler nedeniyle eğitim göremeyen kız çocuklarının eğitimine destek vermek ve onları toplumda kabul edilebilir bireyler halini almalarına yardımcı olmaktır.

Sivil Toplum Gönüllüsü

Türkan Saylan denilince akla ilk gelenlerden biri de hiç kuşkusuz kurucularından olduğu ve uzun süre başkanlığını üstlendiği Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği’dir. (ÇYDD). 1989’da kurulan dernek, şu ana dek 68 bine yakın kız çocuğuna eğitim desteği vermiştir. Kendini sivil toplum örgütlerine adayan Türkan Saylan, Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği ve Cüzzamla Savaş Dernekleri olmak üzere pek çok derneğin ve vakfın kuruculuğunu ve başkanlığını yapmıştır.

Uluslararası Gandhi Ödülü

Cüzamla savaş konusunda kazandığı başarılar nedeniyle 1986 yılında Hindistan’da Uluslararası Gandhi Ödülü’nü aldı. 2006’ye kadar Dünya Sağlık Örgütü’nün lepra danışmanıydı. Uluslararası Lepra Birliği ’nin (ILU) kurucu üyesi ve başkan yardımcısı oldu.

Yenildiği Tek Savaş

Yıllarca hastalıklara, cahilliğe ve haksızlıklara karşı amansız bir savaş veren Türkan Saylan, yaşamının son on yedi yılında yakasına yapışan kanser hastalığıyla mücadele eder. Tedavisinin en hassas döneminde yaşadığı acımasız olaylar sevgili Türkan Saylan’ı derinden etkilemiştir. 18 Mayıs 2009 tarihinde bu savaştan yenik çıkarak vefat etmiştir.

turkan-saylan

”Eğer bir yerlerde bilime, demokrasiye, barışa, aydınlığa aç bir çocuk senin ışığını bekliyorsa, sönmeye hakkın yoktur. Işıyacaksın! Ölüme saniyeler kalmış olsa bile…”

 

Özgün İçerik: Nihan İnal

Nihan İnal

Nihan, Anadolu Üniversitesi İngilizce İktisat 4.sınıf öğrencisi. İletişim : nihaninal94@gmail.com

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir