Facebook Hissedarlarından Hastalıklara Savaş

The Chan Zuckerberg Initiative yaygın hastalıkları yenmeye ve yeniliklere yardımcı olmak amacıyla 3.000.000.000$ yatırım yaptı.

Mark Zuckerberg ve Priscilla Chan kızları Max’i 2015’in aralık ayında dünyaya getirdiklerinde doğum haberini gürültülü bir şekilde yaptılar. The Chan Zuckerberg Initiative’i açıkladılar, “insan potansiyelini geliştirmek ve eşitliği teşvik etmek adına açılan limitet bir şirket. Kendi Facebook hisselerinin %99’uyla finanse etmekteler ve değeri 45.000.000.00021 Eylül 2016’da çift şirketlerinin bugüne kadar olan en büyük yatırımını açıkladı. Önümüzdeki on yıl içerisinde bilimsel alanda önemli ilerlemeler yapabilecek; kalp hastalığı, nörolojik hastalıklar, bulaşıcı hastalıklar ve kanser gibi en yaygın hastalıkların tedavileri ve tedavilerine yardımcı olacak araçlar geliştirecek en iyi mühendis, bilim adamı takımlarına en az 3.000.000.000$. Amaç? Yüzyılın sonuna kadar bütün hastalıklara çare, önlem veya en azından idare edebilecek konuma gelmek.

“Bu kimse asla hasta olmayacak demek anlamına gelmiyor” diye belirtiyor Chan, Zuckerberg ile tanıştığı Harvard’dan önce bugünkü asıl mesleği olan pediatri diplomasını aldığı UC San Francisco’nun bir etkinliğinde. “Ama bu çocuklarımızın ve onların çocuklarının çok daha az hasta olacağı anlamına geliyor. Ve hasta olduklarında sezebilmeli ve tedavi edebilmeliyiz veya en azından süregelen sağlık durumunu kontrol altında tutabilmeliyiz.

“Bütün hastalıklara” yakın gelecekte çare, önlem veya en azından idare edebilecek konuma gelmek kibirli/azametli bir hedef. Kibarca söylenmek istenirse bu açıklama şiddetli şüpheci tavırlarla karşılandı.

Her şeye rağmen çift bu hedef adına etkileyici bir takım topladı. Chan Zucherber Science, eserleri nöronlar ve genlerin davranışlar üzerinde olan etkileri gibi konular üzerinde çalışmış Rockefeller Üniversitesi’den Cori Bargmann tarafından yürütülüyor. İlk iş olarak UC San Francisco’daki ve civardaki UC Berkeley, Stanford gibi üniversitelerdeki araştırmacıları bir araya getirecek bir bilgi merkezi için harcanacak olan 600.000$. Bunu körfez bölgesinin seçkin bilim adamlarından olan Stanford Üniversitesi’nin biyomühendis ve fizik uzmanı Stephen Quake ve araştırmaları öncelikli olarak bulaşıcı hastalıkların genetiği olan UC San Francisco’dan Joe DeRisi yönetmekte. İlk hedeflerinin bir hücre atlası (insan vücudundaki tüm hücrelerin nitelendirilmesi) çıkartmak ve salgın hastalıkları sezmenin, onlara karşılık vermenin, tedavi etmenin ve önlemenin yollarını aramak olduğunu söylediler.

Zuckerberg ve Chan’in saygın geçmişlerine uyan disiplinler arası yaklaşın olacak şekilde bilgisayar programcıları bu problemlerin üzerinde bilim adamları ile birlikte çalışacak. Zuckerberg gelecek için olan kendi iyimserliğinin mühendislik zihniyetiyle köklendiğini söylüyor. “Bu düşünceyle her şeyi ne kadar zor olursa olsun bugün olduğundan çok, çok daha iyi bir yerlere getirebiliriz. Kod yazma olsun, biyoloji, bir şirket, bir eğitim sistemi, devlet… Her şey.”  diye belirtiyor.

Bu girişimcilik şirketi çiftin tıbba olan ilk katkıları değil. 21 Eylül’de olan etkinliğin alanına çok da uzak olmayan ve çiftin ekipmanlar için geçen bağışladığı 75.000.000$’dan sonra ismini yakın zamanda Zuckerberg San Francisco General Hospital and Trauma Center olarak değiştirdi San Francisco Public Hospital. Facebook geçen sene mühendislerinin bir devlet okulu sistemi için kişisel öğrenme yazılımı hazırladıklarını söyledi. Ve Chan East Palo Alto’da sağlık ve eğitim odaklı ücretsiz bir okul açıyor.

Çiftin hayırsever emekleri geçmişte çelişkili olarak görüldü; Çiftin 2010’da Newark, New Jersey’deki devlet okullarına olan 100.000.000$ bağışları eleştirenler tarafından “idaresi yetersiz” olarak görülmüş.

O etkinlikte Zuckerberg ve Chan son iki yıldır bunu üzerine çalıştıklarını söyledi ve “Nobel ödüllü bilim adamlarından yüksek lisan öğrencilerine kadar birçok bilim adamıyla konuşarak çok şey öğrendik ve öğrenecek daha çok şeyimiz var” diye belirtiyor.

Etkinliğin sonunda daha önce onların yerinde olan birinden onay aldılar. Eşi Melinda Gates ile birlikte açtığı vakfı halk sağlığından eğitime bir sürü projeyi destekleyen Bill Gates’ten. “Yüzyılın sonuna kadar bütün bu hastalıkları bitirme hedefi… Bu gerçekten çok iddialı, çok tutkulu bir hedef ve bunu başarabilecek daha iyi bir ortaklık bilmiyorum.” diye belirtiyor.

 

Özel Çeviri: Müge Perişan

Kaynak

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir