Yetişkin Becerileri Araştırması Sonuçları Türkiye İçin Neler Söylüyor?

OECD (Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü) ülkeleri arasında yapılan PISA (Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı) 15 yaş grubundaki öğrencilere uygulanıyor ve 3 yılda bir tekrarlanıyor. Zaten çoğumuz böyle bir sınavın varlığından haberler, köşe yazıları vs. sayesinde haberdar oluyor. Peki ya 16-65 yaş aralığındaki kişileri ilgilendiren yetişkinlerin PISA’sından haberiniz var mı? Çocukları büyüten, destek olan, eğiten, nasihat veren yetişkinlerde sonuçlar nasıl?
PIAAC yani “Yetişkin Yeterliklerinin Uluslararası Değerlendirilmesi Programı”nın amacı yetişkinlerin temel bilgi işleme becerilerinin genel durumunu ortaya koymaktır. Bunun için sözel beceriler, sayısal beceriler ve teknoloji zengin ortamda problem çözme becerileri dikkate alınır. Sözel beceriler, yazılı metinleri anlama ve bu metinlere gereğine uygun bir şekilde cevap verme yeteneğini test eder. Sayısal beceriler, sayısal ve matematiksel kavramları kullanma yeteneğini test eder. Teknoloji zengin ortamda problem çözme becerileri ise dijital ortamda bulunan, dönüştürülmüş ve iletilmiş bilgiye erişim, bilgiyi yorumlama ve analiz etme kapasitesini ölçer.

numeric-data-types-700x400_503x307
Öne Çıkan Bulgular
1- Ülkemizdeki yetişkinler bu araştırmaya katılan diğer OECD ülkeleri ile kıyaslandığında dikkate alınan 3 beceride de ortalamanın oldukça altında performans göstermiştir. Türkiye sözel becerilerde 227 puan elde etmiş olmasına rağmen; 268 puan olan ortalamanın altında kalmıştır. Sayısal becerilerde 219 puan elde ederek 263 puanlık ortalamanın altında kalmıştır. Teknoloji zengin ortamda Türkiye %8 yetişkin oranıyla %31 olan ortalamanın altında kalmış ve bu alanda ülkeler arasında son sırada yer almıştır.
2- Türkiye’de eğitim düzeyiyle yeterlilikler arasındaki ilişki diğer katılımcı ülkelere göre düşük görünmektedir. Bir başka tabirle eğitim kademelerimiz becerilerimizi ileri seviyeye taşımamızda etkili olamıyor. Sözel becerilerde OECD ortalamasında üniversite mezunu yetişkinler ile liseden daha düşük eğitim seviyesine sahip yetişkinler arasındaki puan farkı 61 iken, Türkiye’de bu fark 48.
3- Kadın ve erkek arasındaki en büyük beceri farkı Türkiye’dedir. OECD ortalamasında sözel becerilerde erkekler ve kadınlar arasındaki puan farkı 2 iken, Türkiye’de bu 11’dir. Sayısal becerilerde OECD ortalamasında 12 puan olan fark, ülkemizde erkek ve kadınlar arasında 27 puan seviyelerine çıkmaktadır.
4- OECD ülkelerinin çoğunun aksine Türkiye’de yüksek beceri ve eğitim düzeyine sahip olmak istihdam edilebilirlik ile ilişkili görünmemektedir. Buna karşın, Türkiye’de eğitim düzeyi ve beceri düzeyinin maaşa yansıması %20 ile OECD ülkeleri içinde en yüksek oranda gerçekleşmiştir.

probl_503x307
Sonuçlar
* PISA ve PIAAC bulguları üzerinde yapılan araştırmalar, değerlendirmeler ve analizler temel becerilerde yeterlik düzeyinin ülkelerin ekonomik, toplumsal kalkınmasının ve uzun dönemde refah düzeyinin güçlü bir belirleyicisi olduğunu göstermektedir.
* PIAAC bulguları dikkate alındığında Türkiye’de eğitimcilerin, eğitim bürokrasisinin ve siyasetin birinci önceliğinin temel becerileri geliştimek olması gereği tartışma götürmez bi olgu olarak görülmektedir.
* Türkiye’nin yetişkin nüfusunun mevcut yeterlik düzeyinde önemli ölçüde iyileştirmeler sağlanmadan verimlilik düzeyinin artırılmasına yönelik olarak alınabilecek ekonomik ve yönetsel önlemlerin etkisi sınırlı kalacaktır.
Sorulması Gerekenler
* Örgün eğitim çağındaki nüfusun tamamının temel beceri alanlarında yeterlik düzeyini yükseltmek için örgün eğitim düzeyinde neler yapılabilir? Hangi yöntemlerle, stratejilerle ve kaynaklarla çalışmalıyız?
* İş gücünün verimliliğinin artırılmasını; yönetim, organizasyon, girişimcilik ve yenilikçilik kapasitesinin geliştirilesi sağlayacak üst düzey yeterliklere sahip nüfusun toplam nüfus içindeki oranının artırılması için örgün eğitim düzeyinde neler yapabiliriz? Hangi yöntemlerle, stratejilerle ve kaynaklarla çalışmalıyız? Önceliklerimiz neler olmalıdır?
* Türkiye’nin nüfus yapısında piramidin alt katmanlarındaki yoğunluk dikkate alındığında, 5-15 yıllık bir perspektif içinde göreceli olarak genç bir yetişkin nüfusun temel beceri alanlarında yeterlilikleri nasıl geliştirilebilir?

Kaynak 1, 2, 3

Muhammet Salih Memiş

Yıldız Teknik Üniversitesi Endüstri Mühendisliği University of Cincinnati Mail: muhammetsalih.memis@gmail.com

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir