Son Dönemde Hemşirelik Hakkında Neler Biliyoruz?

1820 ile 1910 tarihleri arasında yaşamış Florance Nigthingale ile sistemli, profesyonel bir meslek olarak ortaya çıkan ‘hemşirelik’ birçok gelişmeyle günümüze kadar gelmiştir. Peki günümüz Türkiye’sinde hemşireliğin konumu nedir? Hemşirelik ile ilgili gelişmeler nelerdir? Bunları inceleyelim.

 

USA, New Jersey, Jersey City, Female doctor in hospital hallway

-Öncelikle Türkiye’de Hemşirelik bir meslek midir?

1900’lü yıllarda sosyal bilimciler hemşirelik ile ilgili ‘iş’ ve ‘meslek’ başlıklarını tartışmışlar ve son düzenlemelerle Kelly’nin başlıklarını geçerli kılmışlardır. Bu başlıklardan birkaçı şu şekildedir:

1) Toplumun sağlığı ve insanlık için hayati olan hizmetleri sunmalı,

2) Araştırmalarla sürekli yenilenen ve geliştirilen bir bilgi birikimi olmalı,

3) Hizmet entellektüel aktiviteleri içermeli ve bireysel sorumluluk alma hizmetin güçlü bir özelliği olmalı,

4) Meslek üyeleri yüksek öğrenim ( lisans ) veren kurumlarda eğitilmeli,

5)Uygulama standartlarını belirleyip, mesleğin gelişimini destekleyen bir mesleki örgütü olmalıdır.

Peki Türkiye’de Hemşirelik bu maddeleri aşıp meslek koluna katılabildi mi?

Hemşireliğin özellikle lisans eğitimine ve yüksek lisansa sahip olması ile son zamanlarda çok sayıda  araştırmalar ortaya koymaları meslekleşme yolundaki önemli adımları arasındadır. Ayrıca ‘araştırma, uygulama, planlama ve değerlendirme’ aşamaları hemşireliğin meslekleşmesinin bir göstergesi olsa da 2007 yılında çıkarılan 5634 nolu kanunun 7. maddesinde eklenen 2. geçici madde ile hemşireliğin profesyonel bir meslek olmasının önüne geçilmiştir. Bunun yanı sıra hemşireler Kelly’nin 8. başlığına göre bir mesleki örgütlenmeye sahip olmasına rağmen bu örgüte üyeliği olanların sayısı oldukça azdır. Yani mesleki dayanışma konusunda hemşirelik meslek olmanın gerisinde kalmıştır.

Sonuç olarak hemşirelik meslekleşme yolunda ilerlemektedir fakat meslek değildir.

-Hemşireliğin görev ve sorumlukları nelerdir?

222

 

Anayasaya göre, bakım verme, hekimce hazırlanan tıbbî tanı ve tedavi planının oluşturulması ve uygulanması, güvenli ve sağlıklı bir çevre oluşturma, eğitim, danışmanlık, araştırma, yönetim, kalite geliştirme, işbirliği yapma ve iletişimi sağlama rolleri vardır. Her ortamda bireyin, ailenin ve toplumun hemşirelik girişimleri ile karşılanabilecek sağlıkla ilgili ihtiyaçlarını belirler ve hemşirelik tanılama süreci kapsamında belirlenen ihtiyaçlar çerçevesinde hemşirelik bakımını kanıta dayalı olarak planlar, uygular, değerlendirir ve denetler.

Hemşirelik ile ilgili yapılan son açıklamalar neyin göstergesidir?

333

Yeni Şafak’ın haberine göre Erdoğan, hemşireliğin kapsamıyla ilgili çok önemli bir değişimin sinyalini verdi. Hemşirelik liselerinden mezun olanların önünün açılması gerektiğini ve onların hemşire yardımcısı değil hemşire olmaları gerektiğini, Amerika’daki ilaç yazma yetkisi olan ‘doktor yardımcılığı’ sisteminin Türkiye’de de uygulanabileceğini belirtti. Peki bu sistem nedir?

 

444

ABD’de ‘Nurse Practitioner’ olarak görev yapan bu birim, pratisyen hekimler veya aile hekimleri gibi görev yaparlar; hasta muayenesi, tanı koyma, reçete yazma gibi görevleri üstlenirler.

Bu sistemin Türkiye’ye gelmesiyle hemşirelerin prestijleri artacak mı? Bu soru hemşirelerin ve hemşire adaylarının kafasını karıştırmaktadır.

 

809

Tabi ki bu süreçte hemşireye verilen görev alanı daralacaktır ve daralan bu görev alanı ile hemşireliğin Türkiye’de meslekleşmesinin son adımını gerçekleştirilebileceği düşünülebilir. Fakat Sağlık Meslek Liselerinden mezun olup çalışacak hemşirelerin olması aslında bu sürecin hemşireler için prestij olmadığını sadece lisans grubu hemşirelerinin görev yetkisinin artırılarak sağlık alanında hekimler ve hemşireler arasında yeni bir meslek grubunun oluşturduğunu gösterir. Bu doğal olarak tartışmaya açık bir konudur ve benim bu konu hakkında düşüncelerim bu şekilde. Siz bu konuda neler düşündünüz? Geri bildirimlerinizi ve katkılarınızı yorumlarda görmeyi çok isterim?

Burhan YILMAZ.

Sevgiler…

 

Kaynakça

http://www.yenisafak.com/hayat/hemsirelere-doktor-yardimciligi-mujdesi-2626819

http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2007/05/20070502-3.htm

http://www.acibademhemsirelik.com/e-dergi/64/docs/makale1-64.pdf

http://turkhemsirelerdernegi.org.tr/yonetmelik.aspx

About Burhan Yılmaz

Muğla'nın küçük kasabası Köyceğiz'de dünyaya geldi. İlköğretiminin ilk ortasında yatılı okul süreciyle tanıştı. Bu süreçte lise sonuna kadar hayatına bir dolu şey katan yazar, yoğun çabası sonrasında Koç Üniversitesi Hemşirelik Fakültesini kazandı. Şimdilerde sizlere iyi ve yararlı yazılar ulaştırmakla meşgul ayrıca bu yazar hala yatılı okumaktadır :)

Burhan Yılmaz

Muğla'nın küçük kasabası Köyceğiz'de dünyaya geldi. İlköğretiminin ilk ortasında yatılı okul süreciyle tanıştı. Bu süreçte lise sonuna kadar hayatına bir dolu şey katan yazar, yoğun çabası sonrasında Koç Üniversitesi Hemşirelik Fakültesini kazandı. Şimdilerde sizlere iyi ve yararlı yazılar ulaştırmakla meşgul ayrıca bu yazar hala yatılı okumaktadır :)

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir