Ölüm Üzerine Düşünen Psikiyatrist: E. Kübler-Ross

E. Kubler-Ross  1926 – 2004 yılları arasında yaşamış, ölüm, ölmekte olan kişilerle ilişkiler, yas ve yas tutma konuları hakkında araştırmalar ve çalışmalar yapmış isviçreli psikiyatrist ve yazardır. E.Kubler -Ross 1999 ‘ Time Dergisi tarafından son yüzyılın en etkili 100 kişisinden biri olarak seçildi.

Kubler -Ross’un bu serüveni  Zürih Laboratuvarı’nda çalıştıktan sonra yardım kampında gönüllü olmasıyla başladı. Savaşın bitiminden sonra Polonya’da bir Nazi toplama kampını ziyaret etti ve yıkılan baraka duvarlarında, yüzlerce kelebek resmi, kitlesel ölümlerin yeniden doğuşunun sembolü olduğunu gördü. Bu deneyimi onda derin bir etki bıraktı. Daha sonra Zürih Üniversitesi’ne girdi,1957′ de tıp diplomasını aldı ve kocasıyla tanıştı. 1958 ‘de psikiyatri eğitimini tamamladığı New York ‘ a taşındılar. Colorada Üniversitesi  Tıp Fakültesi’nde  ders vermeye başlayan Kübler-Ross ölüm hakkında çalışmalara başladı.

el 3

E. Kubler-Ross ‘un adını daha önce duymuş olmasanız bile onun tanımladığı ölümün beş evresini duymuşsunuzdur. 1969 yılında ölümcül hasta olan 2000’den fazla hastayla yaptığı görüşmelere dayanarak ölme sürecinin beş evresinin olduğunu saptamış ve eğer ölüm aniden olmamışsa( trafik kazası, kalp krizi, silahla öldürülme vb. ) ve ölmekte olan kişi neler olup bittiğinin farkındaysa ölme süreci beş evreden geçmektedir demiştir. Bu beş evre ;

  • İnkar
  • Öfke
  • Pazarlık
  • Umutsuzluk ,Depresyon
  • Alışma ,Kabullenme

E. Kubler -Ross bilinen teorisi de olmak üzere  ölüm  hakkında birçok düşünce ve fikrini 20′ den fazla yazdığı kitapla  ölümsüzleştirdi. Bunlardan 1969′ da yayımlanan ”Ölüm ve Ölüm Üzerine” kitabı çoksatanlar arasına girdi. Maalesef ölüm üzerine bu kadar düşünen ve yazabilen  yazarın yalnızca  Ölüm ve Ölüm Üzerine ve Yaşam Dersleri kitapları türkçeye çevirilmiştir. Elizabeth Kubler -Ross  yaşadığı dönemde ABD’de, ölümcül hastalığa yakalanan pek çok kişi için palyatif bakım ve psikolojik desteğin sağlandığı bir darülaceze sistemi oluşturmanın arkasında güçlü bir entelektüel güç olmuş ve  ölümle ilişkili fiziksel, psikolojik ve sosyal problemlerin, kabul görmüş bir medikal disiplinin araştırılmasına yardımcı olmuştur. Elizabeth Kubler-Ross’ un  birkaç sevilen sözünü yazıya bırakıyorum ,umarım Kubler-Ross ‘un  kitaplarını da okunacaklar listenize alırsınız.

”Tanıdığım güzel insanlar, yenilgiyi, acıyı, mücadeleyi ve kaybı yaşamış olan ve diplerden çıkış yolunu kendileri bulmuş -romantik ve anarşist- insanlar. Bu kişiler yaşama karşı geliştirdikleri kendine has takdir, direniş, duyarlılık ve anlayışla; şefkat, nezaket, bilgelik ve derin sevgiden kaynaklanan bir ilgi ve sorumlulukla doludurlar. Güzel insanlar öylece ortaya çıkmazlar; onlar oluşurlar.”

”Artık acıya saygı duymuyoruz.”

”Bilinçaltımızda kendi ölümümüzü tasavvur edemeyiz ve ölümsüzlüğümüze inanırız ama komşumuzun ölümünü, bir savaşta, otoyollarda ölen insanlara dair haberleri anlamakta zorlanmayız ve bu da bilinçaltımızdaki ölümsüzlük inancımızı destekleyerek sevinmemize ve – bilinçaltımızın gizli dünyasında – şöyle dememizi sağlar: ” Başka birisi, ben değil.”

”Hata veya tesadüf diye bir şey yoktur. Her olay,  ondan öğrenebilmemiz için bize verilen bir kutsamadır.”

”Dünyamızda sınırlı bir zamana sahip olduğumuzu anladığımızda ve son anın geldiğini  asla bilmenin bir yolunun bulunmadığını gerçekten bildiğimizde – her günü tam anlamıyla yaşar ve sadece buna sahip olduğumuzu anlarız. ”

Özel İçerik: Gülname Likoğlu

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir