Kendi Robotumuzu Nasıl Yaparız?

Robotları kısaca “karmaşık bir dizi eylemi otomatik olarak gerçekleştiren aygıt” olarak tanımlayabiliriz. Peki bir robot hangi bileşenleri içerir? Kendi kararını nasıl verir? Dışarıdan verileri hangi yolla alır? Robotseverler toplandıysa çok da uzatmadan detayların arasına dalabiliriz.

robot

Robotlar kullanım alanlarına ve şekillerine göre birçok çeşide ayrılırlar. Bu sebeple farklı robotlar da içerdikleri bileşenler bakımından farklılık gösterirler. Bu bileşenleri çok fazla ayrıntıya inmeden grup halinde inceleyelim. Bir robot algılama-karar-eylem döngüsünde hareket eder. Sırasıyla ilerleyelim. Bir robottaki “algılama” görevini sensörler gerçekleştirir. Hepimiz sensörleri duymuşuzdur. Apartmanda hareket ettiğimizde yanan otomatik lamba, binalardan içeri girerken otomatik açılan kapılar bu işlemleri üzerlerindeki sensörler yardımı ile gerçekleştirir. Robotları insanlara benzetecek olursak sensörleri duyu organlarımız olarak tanımlayabiliriz. Robotlar görevlerine, kullanım alanlarına göre yapılarında farklı sensörler içerir. Örneğin Mars’a gidecek ve oradaki sıcaklık-basınç verilerini Dünya’ya gönderecek bir robotun yapısında sıcaklık ve basınç sensörü barındırması gerekecektir. Sensörlerden gelen verilerin işlendiği ve anlam kazandığı yer robotların işlemci kısmıdır. İşlemcileri robotun beyni olarak tanımlayabiliriz. Tüm kararlar buradan çıkar, robot bu kısımdan yönetilir.  Robotu programladığımız yer de bu kısımdır. Robotlar belirli bir algoritmaya bağlı hareket eder, algoritmaları da kodlar yardımı ile işlemcimize aktarırız. Son olarak işlemciden gelen kararın uygulandığı kısma gelelim. “Eylem” aşamasında robot, işlemcisinden gelen karara göre bir hareket gerçekleştirir. Bu kısım için de motorları örnek verebiliriz.

mars_rover

Gelelim asıl mevzuya. Kısaca robotları tanıdık, peki kendi robotumuzu nasıl yapabiliriz? Robotun hangi bileşenlerden oluştuğunu öğrendik, işte bu bileşenleri bir araya getirebilir ve işlemcimizi programlayabilirsek kendi robotumuzu yapmış oluruz. Öncelikle bu işe ilgi duyan ve öğrenmek isteyenlerin bir mühendis olması veya çok fazla teknik bilgiye ihtiyacı olması gerekmiyor. Robotlarla uğraşmak, elektronik dünya ile ilgilenmek çok keyifli bir hobidir. Gün geçtikçe gerçekleştirmesi ve öğrenmesi daha kolay bir uğraş haline geliyor. “Peki nasıl başlayabiliriz?” diye düşünenleri “Arduino” ile tanıştırmak istiyorum. Arduino tüm bu anlattıklarımı gerçekleştirmenize olanak sağlayan bir geliştirme kartıdır. Onu Dünya’nın en yaygın geliştirme kartı yapan özelliği açık kaynaklı olmasıdır. Açık kaynak ürün telif hakkı ve patent engeline takılmadan üretimi sağlanabilen üründür. Tüm bu anlattıklarım içinizdeki heves ve öğrenme ışığını yaktıysa yazıdan ayrılmayın.

arduino

Arduino kartı üzerinde giriş ve çıkışlar bulundurur, bu giriş çıkışlara dilediğiniz birimleri bağlayarak değişik ve bir o kadar da eğlenceli projeler ortaya çıkarabilirsiniz. Elbette bu uygulamaları gerçekleştirebilmek ve verdiğimiz görevlerin gerçekleşebilmesi için kartı programlamamız gerekiyor. Bunun için kartla beraber gelen kabloyu kullanarak Arduino bilgisayara bağlanır. Harici bir programlayıcıya ihtiyaç duymaması Arduino’nun en önemli özelliklerinden biridir. Arduino geliştirme ortamı da rahat kodlama yapmaya olanak sağlar. Davulun sesi uzaktan hoş gelse de bu kartı kullanabilmek için belli bir düzeyde elektronik ve yazılım bilgisine sahip olmak gerekiyor. Programlama dilinin kolaylığı ve çok fazla teknik bilgi ihtiyacı olmaması öğrenme sürecinin daha hızlı bir şekilde ilerlemesi bakımından büyük bir avantaj. Arduino öğrenmek için hem Türkçe hem de İngilizce çok sayıda kaynak bulunuyor. Düzenli bir öğrenme sürecinin sonu size hayalinizdeki ürünü yapma kapısını açacaktır.

ardu_robot

Bu kartları internet üzerinden edinmek mümkün; ancak tek başına kart almanın hiçbir faydası olmayacaktır. Bu yüzden tavsiyem uygun fiyatlı bir “Arduino başlangıç seti” alarak işe giriş yapmanızdır. Bu setlerdeki parçalar ile başlangıç seviyesinde uygulamalar yaparak öğrenmeye başlayabilirsiniz. Hevesiniz olduğu sürece elinizdeki parçalar da bir süre sonra yetersiz kalacaktır. Bu durumda yapacağınız projeye göre farklı malzemeler satın alabilirsiniz. Peki bu kart ile ne tip uygulamalar yapılabilir? Telefon ile kontrol edilebilen bir araba, çizgi izleyen bir robot, park sensörü, robot kol benim aklıma ilk gelen örnekler. Çok karmaşık yapıda olmadığı sürece birçok hobi projenizi kolaylıkla gerçekleştirebilirsiniz. Bu yazının amacı bir şeyler öğretmekten çok keşfedilecek bir alanı tanıtmaktı. İlginizi çektiyse ve bu dünyaya bir adım atmak istiyorsanız buraya tıklayarak ilk adımı atabilirsiniz. Bundan sonrası sizin isteğinize ve hevesinize göre şekillenecektir. Bir şeyler öğrendikçe öğrenilmeyi bekleyen başka şeyler olduğunu da göreceksiniz. Yeter ki öğrenmek için cesaretli olun ve öğrenme isteğinizi kaybetmeyin, gerisi çorap söküğü gibi gelecektir.

Özel İçerik: Alperen Kopuz

Alperen Kopuz

Yıldız Teknik Üniversitesi - Mekatronik Mühendisliği

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir